Adem als instrument voor focus en veerkracht 

De advocatuur is een vak van scherpte, verantwoordelijkheid en voortdurende prestatiedruk. Deadlines, complexe dossiers en hoge verwachtingen horen erbij.  Stress is een structureel onderdeel van het werk. Toch betekent dat niet dat chronische spanning onvermijdelijk is. 

 Volgens voormalig advocaat en ademcoach Sonia Jager kan juist iets ogenschijnlijk eenvoudigs als ademhaling een krachtig instrument zijn voor meer focus, energie en veerkracht binnen de advocatuur. In dit interview vertelt zij hoe ademregulatie juridische professionals helpt om beter met stress om te gaan, scherper te blijven onder druk en grenzen eerder te herkennen. Samen met rechter en ademcoach Lara van Roest ontwikkelde zij een praktische ademtraining, speciaal afgestemd op de realiteit van het juridische vak. 

“Het gaat niet om zweven op een yogamat,” zegt Sonia. “Het gaat om praktisch toepasbare technieken die je middenin je werkdag kunt gebruiken.” 

Van advocatuur naar opleiden en coachen 

Sonia werd in 2006 beëdigd als advocaat. Ze werkte jarenlang in de praktijk en merkte al snel dat ze meer energie kreeg van het begeleiden van collega’s dan van het puur juridische werk. Naast haar advocatenpraktijk gaf zij les aan de Hogeschool van Amsterdam en volgde zij een didactische opleiding. Later maakte zij de overstap naar Loyens & Loeff, waar zij als senior coach betrokken was bij het opleidingsprogramma voor startende advocaten. In vijf jaar tijd werkte zij mee aan het herontwerpen van het volledige interne opleidingsprogramma. Toch ontbrak er volgens haar nog iets in de manier waarop juristen zich ontwikkelen. 

“Veel opleidingen zijn sterk cognitief. Alles gebeurt vanuit het hoofd. Terwijl veel klachten van advocaten juist gaan over niet kunnen ontspannen, altijd ‘aan’ staan, slecht slapen en grenzen niet goed aanvoelen.” 

De kennismaking met ademwerk 

Sonia kwam zelf in aanraking met ademwerk tijdens een intensieve privéperiode waardoor zij in een burn-out belandde. Ze had al verschillende coachingsmethodieken geprobeerd, maar merkte dat ze vooral bleef denken.  

“Ik zat altijd in mijn hoofd. Mijn denkmachine stond nooit stil.” 

Via een vriendin kwam ze terecht bij een ademcirkel. Aanvankelijk sceptisch, maar open genoeg om het te proberen. De ervaring maakte diepe indruk. 

“Voor het eerst zakte ik echt uit mijn hoofd in mijn lijf. Ik voelde wat er speelde, waar mijn grenzen lagen. Niet als gedachte, maar als ervaring.”  

Die ervaring werd een keerpunt. Sonia volgde een opleiding tot ademcoach en voegde ademwerk toe aan haar professionele toolbox. 

Waarom ademhaling juist voor advocaten relevant is 

Ademhaling is een fysiologisch proces met directe invloed op het zenuwstelsel. Sonia vermeldt dat we gemiddeld ongeveer 20.000 keer per dag ademen. Toch staan we zelden stil bij hoe we ademen. 

“Je ademhaling geeft voortdurend signalen aan je zenuwstelsel. Adem je hoog en snel, dan staat je systeem in een stressmodus. Adem je rustiger en dieper, dan activeer je herstel en ontspanning.” 

Voor advocaten, die vaak langdurig onder druk presteren, ziet Sonia regelmatig een patroon van chronische overademing. Dat betekent: een te hoge ademfrequentie per minuut, vaak in combinatie met gespannen schouders en een verhoogde alertheid. Dat hoeft geen probleem te zijn tijdens een pleidooi of spoedprocedure. Het wordt wél problematisch als het systeem niet meer terugschakelt naar rust. 

“Veerkracht betekent niet dat je geen stress hebt. Het betekent dat je kunt schakelen tussen spanning en ontspanning.” 

Praktisch en meetbaar 

De training die Sonia samen met Lara geeft, is heel praktisch opgezet.  Het start met een korte uitleg over het zenuwstelsel, gevolgd door directe toepassing. Zo wordt onder meer gewerkt met: 

• adembewustzijnsoefeningen 

• technieken voor ontspanning (down regulation) 

• technieken voor focus en energie (up regulation) 

• ademfrequentietesten 

• metingen via biofeedback (hartslag, HRV, hartcoherentie) 

Met behulp van een meetinstrument wordt zichtbaar wat er in het lichaam gebeurt bij stress en bij gerichte ademregulatie. Dat spreekt de kritische juridische doelgroep aan. 

“Het bewijs zit deels in de fysiologie en deels in de ervaring. Ga het maar doen en voel wat het effect is.” 

Een oefening in eenvoud 

Een van de basisoefeningen is verrassend eenvoudig. Ga zitten. Sluit desgewenst je ogen. Verander niets aan je adem. Observeer alleen: 

1. Waar voel ik mijn adem het meest? 

2. Hoe is mijn adem op dit moment? 

3. Is hij diep of oppervlakkig? 

4. Snel of langzaam? 

5. Zonder oordeel. 

Alleen al deze korte observatie kan het systeem tot rust brengen, omdat de aandacht verschuift van denken naar waarnemen. 

“Veel mensen hebben direct een oordeel: ik adem niet goed. Maar het gaat niet om goed of fout. Het is informatie.” 

Die informatie kan helpen om eerder signalen van overbelasting te herkennen. 

Grenzen voelen in plaats van beredeneren 

In één-op-één ademcoaching werkt Sonia ook met verbonden ademhaling. Daarbij wordt gedurende langere tijd zonder pauze tussen in- en uitademing geademd. Dit kan, onder professionele begeleiding, patronen zichtbaar maken die normaal verborgen blijven achter rationele controle. Sonia deelt een persoonlijke ervaring uit haar eerste sessie. 

“Ik lag daar en deed extreem mijn best om het ‘goed’ te doen. Mijn handen verkrampten volledig. Toen zei de coach: doe eens iets minder hard je best. Dat was een openbaring. Dat patroon herkende ik in mijn hele leven.” 

Adem kan inzicht geven in diepgewortelde werkpatronen zoals perfectionisme, controlebehoefte en structureel over grenzen gaan. In de groepsworkshop wordt hiervan een korte, veilige kennismaking aangeboden. Het doel is niet therapeutisch werken, maar bewustwording. 

“Dit had ik 30 jaar geleden willen weten” 

Tijdens een recente workshop deelde een advocaat met ruim dertig jaar ervaring dat hij voor het eerst tien minuten gedachteloos had gezeten. 

“Hij was zichtbaar geraakt. Hij zei: dit had ik aan het begin van mijn carrière willen leren.” 

Voor Sonia is dat precies de kern. Stress vermijden is niet het doel, het gaat om het vergroten van veerkracht. 

“De advocatuur vraagt veel. Soms werk je tot diep in de nacht. Dat hoort erbij. Maar daarna moet je ook kunnen terugschakelen.” 

Voor wie is deze training bedoeld? 

De ademtraining is relevant voor juridische professionals die: 

• merken dat ze altijd ‘aan’ staan 

• moeite hebben met ontspannen of slapen 

• regelmatig een opgejaagd gevoel ervaren 

• hun focus willen verbeteren 

• meer energie willen gedurende de werkdag 

• beter hun grenzen willen aanvoelen 

Het vraagt geen uren per dag. Veel technieken zijn in enkele minuten toepasbaar, zelfs tussen afspraken door. 

“Als je overweegt deze training te volgen, voel je waarschijnlijk al dat er iets te winnen valt. Misschien meer rust. Misschien meer scherpte. Misschien beide.” 

Geen zweverigheid, wel professionaliteit 

Wat deze training onderscheidt, is de combinatie van praktijkervaring en vakinhoudelijke herkenning. Docenten van de training Sonia Jager en Lara van Roest zijn allebei yoga- en ademcoach. Ook kennen zij de druk van het juridische werk van binnenuit. 

 “Stress hoort bij het vak. Maar chronische overbelasting hoeft geen gegeven te zijn.” 

 Ademhaling blijkt daarbij een strategisch instrument. 

Over de docenten  

Sonia Jager is ademcoach en yogadocent, en daarnaast ook een ‘gewone’ coach en leiderschapstrainer, gespecialiseerd in de begeleiding van juridische professionals. De tweede trainer, Lara van Roest, werkt als rechter en daarnaast ook als ademcoach en yogadocent zoals Sonia.

Beiden werken vanuit de overtuiging dat duurzame prestaties beginnen bij een veerkrachtig systeem. 

Conclusie: duurzame prestaties beginnen bij regulatie 

De advocatuur vraagt om scherpte, doorzettingsvermogen en verantwoordelijkheid. Stress hoort bij het vak. Maar chronische spanning, structureel over grenzen gaan en nooit echt kunnen terugschakelen, zijn geen randvoorwaarden voor succes. Wat uit het gesprek met Sonia Jager duidelijk wordt, is dat ademhaling geen bijzaak is, maar een directe ingang tot het zenuwstelsel. Wie leert herkennen hoe het eigen systeem reageert op druk, kan eerder bijsturen. Niet door minder ambitieus te zijn, maar door bewuster te reguleren. 

Meer grip op je ademhaling biedt geen stressvrij bestaan. Wel biedt het een praktisch instrument om: 

• sneller te schakelen tussen spanning en ontspanning 

• focus te herstellen wanneer het hoofd overloopt 

• energie te reguleren gedurende de werkdag 

• signalen van overbelasting eerder te herkennen 

Juist in een beroep waarin cognitieve prestaties centraal staan, verdient het fysieke fundament daaronder aandacht. Ademregulatie biedt een concreet aangrijpingspunt om spanning te sturen, focus te herstellen en herstelmomenten bewuster in te bouwen. 

In de Training Ademhalingstechnieken voor Advocaten wordt gewerkt met praktische oefeningen die direct toepasbaar zijn in de dagelijkse praktijk. De technieken zijn gericht op focus, energie en stressregulatie binnen een veeleisende werkomgeving. 

Bekijk de training en lees wat deelname voor jouw praktijk kan betekenen. 

Terug naar het kenniscentrum